Het warmtegetal uitgelegd

We zitten midden in de eerste hittegolf van 2026. Gisteren was het de derde tropische dag in De Bilt en daarmee is het een officiële landelijke hittegolf geworden. Maar hoe warm is de zomer tot nu toe? Een goede graadmeter om te meten hoe warm de zomer is, is het zogenaamde warmtegetal.

Het warmtegetal wordt bijgehouden van 1 april tot 1 november. Elk getal hoger dan 18 graden (gemiddelde van die dag) wordt bij elkaar opgeteld en zo kom je bijvoorbeeld bij een gemiddelde temperatuur van 23 graden op een warmtegetal van 5 uit. Uiteindelijk kom je dan eind oktober tot een eindscore. Op nummer 1 van de lijst met warmtegetallen staat het jaar 2006. Dit jaar behaalde een score van maar liefst 201,3 punten. Nummer 2 in de lijst is 1947 die weer gevolgd wordt door het jaar 2018. In de top 10 staan vijf jaren die uit deze eeuw afkomstig zijn.

Het jaar met het minst aantal punten is het jaar 1962. Dit jaar kwam uiteindelijk op een getal van 4,8 uit.In het zuiden van Nederland is het warmtegetal hoger dan in in het noorden. Er zijn hier inmiddels al twee hittegolven genoteerd en dat zien we ook terug in het getal. Waar we in het zuiden al rond de 90 schommelen komen we op de waddeneilanden niet verder dan een schamele 18. De verschillen zijn dus groot te noemen in Nederland.

Hoe doen we het dit jaar?

We gaan even uit van het landelijke KNMI station De Bilt. In april van dit jaar bleef het getal hier staan op nul. In mei leek het ook niet erg warm te worden, maar op de 22e van deze maand kon het eerste getal worden bijgeschreven. Er volgde een reeks van 11 dagen waarop het gemiddelde boven de 18 graden kwam en het warmtegetal groeide gestaag. Op 2 juni kwam een eind aan de reeks en stond het op 18,6.

Twee weken lang kwam het gemiddelde niet meer boven de 18 graden. tot het op 17 juni weer warmer begon te worden. Er volgde een aantal dagen die uiteindelijk uitmonden in een hittegolf en het warmtegetal sterk deed oplopen.Momenteel staat het warmtegetal op 66,8 (tot 26 juni) en daarmee komt dit jaar op een 48e plek in de lijst van het KNMI. Hiermee heeft dit jaar al meer punten dan het recordjaar 2006 op dezezlfde datum had. Dat jaar zou tot nu een getal hebben van 32,4 wat beduidend minder is dan dit jaar en de komende dagen stijgt het alleen nog maar verder met de tropische vooruitzichten.

Over het verdere verloop zal ik geen uitspraken doen, maar dat het getal nog flink verder zal groeien is wel duidelijk. Hoe hoog het uiteindelijk gaat worden en of dit jaar de nieuwe koploper gaat worden zien we eind oktober.